อุตสาหกรรมการบิน (Airline Industry) หมายถึง กลุ่มธุรกิจที่ผลิตบริการขนส่งผู้โดยสารและขนส่งสินค้าทางอากาศ ประกอบด้วย 4 กลุ่มธุรกิจคือ
1.ธุรกิจการบิน (Airline Business)
ธุรกิจการบินเป็นองค์ประกอบแรกของอุตสาหกรรมการบิน ธุรกิจการบิน หรือ บริษัทการบินหรือสายการบิน หมายถึง บุคคลหรือนิติบุคคล ที่ประกอบธุรกิจการขนส่งทางอากาศโดยเป็นเจ้าของหน่วยงานในการผลิต หรือให้บริการขนส่งทางอากาศ ตามมาตรา 4 พระราชบัญญัติการเดินอากาศ พ.ศ.2497 ได้ให้ความหมายไว้ว่า “ผู้ดำเนินการเดินอากาศ เป็นผู้รวบรวมปัจจัยการผลิตต่างๆ เช่น อากาศยานบริการของอากาศยาน และบริการเครื่องช่วยในการเดินอากาศ มาให้บริการขนส่งทางอากาศ (Air Service) เพื่อสนองความต้องการของผู้ใช้บริการในรูปของการให้บริการผู้โดยสาร” ฉะนั้นผู้ที่ต้องการประกอบกิจการการเดินอากาศในประเทศไทย จะต้องได้รับอนุญาตจากรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคมนาคม โดยจะต้องยื่น คำร้องขอเป็นลายลักษณ์อักษรผ่านกรมการบินพาณิชย์
2. ธุรกิจอากาศยาน (Aircraft Business)
ธุรกิจอากาศยาน หมายถึงผู้ประกอบธุรกิจสร้างอากาศยาน หรือเครื่องบินประเภทและชนิดต่างๆ ขึ้นแล้วขายหรือให้เช่าแก่ธุรกิจการบิน เพื่อนา ไปใช้เป็นยานพาหนะในการขนส่งผู้โดยสารและสินค้าทางอากาศ อากาศยานหรือเครื่องบิน (Aircraft) ตามความหมายในมาตรา 4 แห่งพระราชบัญญัติการเดินอากาศ พ.ศ. 2497 หมายความรวมตลอดถึง เครื่องทั้งสิ้นที่ทรงตัวอยู่ในบรรยากาศ โดยปฏิกิริยาแห่งอากาศเว้นแต่วัตถุต่อไปนี้ไม่ถือว่า เป็นอากาศยาน คือ ว่าวทุกชนิด ซึ่งเป็นเครื่องเล่นหรือเพื่อการกีฬา, บอลลูนหรือลูกโป่งมีปริมาตรไม่เกินหนึ่งลูกบาศก์เมตร เครื่องบินเล็กซึ่งใช้เป็นเครื่องเล่น
3. ธุรกิจการท่าอากาศยาน (Airport Business)
ธุรกิจท่าอากาศยาน หมายถึง ผู้ประกอบธุรกิจการให้บริการท่าอากาศยาน ซึ่งท่าอากาศยาน(Airport) เป็นสถานที่ให้บริการแก่เครื่องบิน และผู้โดยสารที่มาใช้บริการในท่าอากาศยานนั้น โดยท่าอากาศยานหรือสนามบิน จะต้องบริการและอำนวยความสะดวกให้กับอากาศยาน ผู้โดยสาร และสินค้าของบริษัทการบินที่ขึ้นลงในท่าอากาศยานนั้น ดังนี้
– การให้บริการแก่อากาศยาน เมื่ออากาศยานทา การบินมาถึงบริเวณรอบๆ ท่าอากาศยานแล้ว ก็จะได้รับการนำลงสู่ท่าอากาศยานตามระบบควบคุมจราจรที่สนามบิน และด้วยการใช้สิ่งอำนวยความต่างๆ เช่น ทางวิ่ง ทางขับ ระบบเครื่องช่วยการเดินอากาศต่างๆ เป็นต้น เมื่ออากาศยานเข้าจอด ณ ลาน จอด ดับเครื่องยนต์แล้วก็จะได้รับบริการบนลานจอด ได้แก่การขนถ่ายสินค้าและสัมภาระของผู้โดยสาร จนถ่ายผู้โดยสารออกจากท่าอากาศเติมน้ำมันเชื้อเพลิง ทำความสะอาด และขนถ่ายของเสียบนเครื่องบิน การให้ความสะดวกแก่อากาศยานในการเข้าจอดและลากจุงออกจากลานจอด เป็นต้น
– การให้บริการแก่ผู้โดยสาร ผู้โดยสารของบริษัทการบิน แบ่งออกเป็น 3 ประเภท คือ ผู้โดยสารขาเข้า ผู้โดยสารขาออก ผู้โดยสารผ่าน (Transit Passenger) ซึ่งท่าอากาศยานจะต้องอำนวยความสะดวกแก่ผู้โดยสารเหล่านั้น
– การให้บริการแก่สินค้า ท่าอากาศยานจะต้องให้บริการขนถ่ายสินค้าขึ้นลงอากาศยานที่มาใช้บริการ ณ ท่าอากาศยานนั้นอย่างสะดวกรวดเร็วและปลอดภัย
4. ธุรกิจบริการเครื่องช่วยในการเดินอากาศ (Air Navigation Aids Business)
ธุรกิจบริการเครื่องช่วยในการเดินอากาศเป็นองค์ประกอบที่สี่ของอุตสาหกรรมการบิน ธุรกิจบริการเครื่องช่วยในการเดินอากาศ หมายถึงผู้ประกอบธุรกิจให้บริการเครื่องช่วยในการเดินอากาศ การบริการเครื่องช่วยในการเดินอากาศ (Air Navigation aids) ตามความหมายในมาตรา 4 แห่ง พระราชบัญญัติการเดินอากาศ พ.ศ. 2497 หมายความถึงการบริการที่จัดตั้งขึ้นเพื่อช่วยในการเดินอากาศของอากาศยานในสะดวกสบายและปลอดภัย ตลอดจนอาคารสิ่งติดตั้งและบริภัณฑ์ของบริการนั้น องค์การการบินพลเรือนระหว่างประเทศได้บัญญัติให้ประเทศภาคีสมาชิกจัดหาติดตั้งและบำรุงรักษาเครื่องอำนวยความสะดวกในการเดินอากาศ พร้อมทั้งการให้บริการและกำหนดระเบียบปฏิบัติเพื่อความปลอดภัยแก่อากาศยานในการบินเข้าและออกจากท่าอากาศยาน